Quản lý nuôi dưỡng tại Sakai Fish Farm / Bối cảnh đằng sau những chú cá chép danh tiếng

MC: Xin ông hãy hướng dẫn cách chọn Koi đợt 1.  

Sakai: Kohaku, Sanshoku sẽ được lựa chọn sau sinh khoảng 40 ngày. Những con có hoa văn đang hình thành sẽ được chọn. Nếu hoa văn không đẹp thì đợt 1 chỉ chọn được khoảng 1%.  

MC: Vậy sau đó lượng thức ăn cho cá khoảng chừng nào?

Sakai: Sau khi chọn lựa xong đợt 1 sẽ thả những con còn lại vào ao Chigyo. Lúc đó lượng thức ăn cho cá được chọn sẽ nhiều hơn 2% so với trước. Sau tuyển chọn đợt 1 ba ngày thì trọng lượng cá sẽ gấp đôi nên thức ăn cũng phải nhiều lên, thông thường là 2%. Sau khi lấy Koi từ nước suối đem về ao, ví dụ như Jumbo tosai sẽ lớn đến tầm 30cm, nếu cứ tăng 2% thức ăn thì không phù hợp với sinh trưởng của cá nên sẽ điều chỉnh xuống còn 1.7%. 

MC: Dựa trên kinh nghiệm của tôi thì lượng thức ăn cho Chigyo sau chọn lọc lần 1, lần 2 là 2% thì có phải ít không?   

Sakai: Chúng tôi cho rằng càng cho nhiều thức ăn thì ký sinh trùng ở cá sẽ tăng lên… Lần trước chúng tôi tăng lượng thức ăn lên khoảng 4% và thấy ký sinh trùng ở vây và bụng cá bệnh tăng lên. Vì thế nên đã giảm xuống còn khoảng 2%. Thông thường chúng tôi sẽ cho nhiều hơn khoảng 2%. 

MC: Nuôi cá trong nhà khoảng bao lâu kể từ đợt chọn lọc? 

Sakai: Từ tháng 10 thì nhiệt độ nước bên ngoài bắt đầu giảm nên lúc đó chúng tôi sẽ đem Koi vào trong.  

MC: Sự sinh trưởng khác nhau của Chigyo khi nuôi trong ao bùn và nuôi trong ao nhà thế nào? Liệu cách chăm sóc có gì khác biệt không?

Sakai: So với việc nuôi trong hồ bê tông thì nuôi tại ao bùn Chigyo sẽ nhanh lớn hơn. Ở vụ hè, chúng tôi sẽ nuôi trong ao bùn. Sau khi thu hoạch, Koi sẽ được nuôi trong nước suối ao nhà, lúc này nếu lượng thức ăn cũng giống với lúc trong ao thì Koi sẽ không phát triển tốt, cần phải giảm lượng thức ăn so với lúc nuôi ở ao ngoài.  

MC: Để có một Koi đẹp thì nên sản xuất thật nhiều Chigyo rồi tuyển chọn khắt khe… về cơ bản là chuyện tạo giống. Chính vì vậy mà Breeders rất xem trọng giống có tỉ lệ đẹp hay không. Về điểm này ông có suy nghĩ gì? 

Sakai: Trường hợp của Jumbo Tosai nói riêng và những giống khác nói chung, việc nuôi dưỡng thường dựa vào mục tiêu đặt ra. Có nhiều Koi dù thấy triển vọng khi chọn lọc ở mùa thu nhưng qua mùa đông lại xuất hiện khuyết điểm thì chúng tôi sẽ nhanh chóng loại bỏ.

MC: Xin ông hãy chia sẻ thêm về ưu điểm của Koi 2 tuổi, 3 tuổi khi nuôi trong ao bùn và ao nhà. 

Sakai: Chúng tôi chăm sóc Tosai tại ao bùn là chính nhưng để Koi tham gia hội thi thì từ lúc 2 tuổi cho đến lúc lớn chúng tôi luôn chăm sóc tại ao nhà. Nuôi trong nước suối vừa quan sát vừa chăm sóc được. Còn nếu nuôi trong ao bùn, lỡ da Koi có bị cháy nắng thì không thể tham gia hội thi được. Nuôi tại ao nhà ít rủi ro hơn như vậy. Chúng tôi chia Koi ra và chăm sóc theo phân loại Kohaku. Ví dụ như chúng tôi gom Koi màu nhạt lại với mục tiêu là tạo màu đậm hơn, ngược lại với Koi da đậm thì sẽ gom chúng lại và làm nhạt đi, mấu chốt là làm màu sắc rõ nét hơn.  

MC: Thì ra quan trọng là phải chăm sóc phù hợp với thể chất và đặc trưng của Koi. Nhân tiện đây có rất nhiều Koi của Sakai có mặt trong hội thi lần này, liệu ông có bí quyết chăm sóc cuối cùng nào trước khi Koi tham dự hội thi tại Tokyo không? 

Sakai: Trong hội thi thì điểm mấu chốt là nền trắng Koi phải được lột ra và nền bóng xuất hiện, suy ra, nước trong ao rất quan trọng. Để trạng thái nước chạm ngưỡng tốt nhất và phù hợp với hội thi thì dọn dẹp bể lọc là điều đáng quan tâm. Vào ngày 15 tháng 12 và giữa tháng 1 chúng tôi đã dọn vệ sinh bể lọc.

Chúng tôi thường “làm mới” lại nước khi cần lột nền trắng, từ độ tháng 12 thì khoảng 1 tuần 1 lần chúng tôi làm như thế. Nếu da Koi không được lột tốt thì khoảng 1 tuần 2 lần. “Làm mới” nước, cũng có nghĩa là làm cho lọc nước hoạt động trong tình trạng sạch, đây là điều rất quan trọng. Lọc nước mà bẩn thì “làm mới” nước cũng vô ích, nước sẽ càng dơ hơn. 

MC: Xin ông hãy chia sẻ thêm về cấu tạo của bể lọc và hồ tại nhà.

Sakai: Với hồ 100 tấn thì bể lọc phải lọc được khoảng 30 tấn nước. Tỉ lệ chừng 1/3. Hồ bê tông thì tầng nước đáy thường là nước suối trong, tầng giữa thường là nơi hoạt động của sinh vật. Độ sâu của nước khoảng 1.5~1.6m. 

MC: Theo ông, lượng nước mới cho vào ao khoảng tầm bao nhiêu thì được? 

Sakai: Chúng tôi không có nhiều nước mới nên thường không cho thêm vào hồ. Tôi nghĩ nếu thêm nhiều nước mới vào hồ thì cá sẽ ăn nhiều hơn. Vào mùa hè, nếu thêm 10-20% nước mới mỗi ngày thì cá sẽ nhanh lớn. Tuy nhiên, việc nhanh lớn này cũng không phải hoàn toàn tốt. Trong thời gian cá đang lớn thì phải kiểm soát chặt chẽ lượng nước mới, nếu cảm thấy có nhờn dính trong nước thì lúc đó hẳn thay một ít nước mới. 

MC: Thời lượng chương trình cũng đã kết thúc rồi, tôi xin khép lại buổi chia sẻ tại đây. Những thông tin của ông đã giúp chúng tôi hiểu thêm được nhiều điều. Chân thành cảm ơn ông.  

Bài và ảnh: Gekkan Nishikigoi / Dịch: Cá Koi Vietnam